Odszedł Kurier Wolności-Wspomnienie o śp. Janie Mroczkowskim

Jan Mroczkowski (pierwszy z lewej) z ambasadorem Rep. Czeskiej – Jakubem Karfikem (pierwszy z prawej) oraz Julianem Golakiem (w środku).

autor fotografii-Ewa Golak

W godzinach wieczornych w dniu 20. 03. 2021 roku, zmarł Jan Mroczkowski, od 1982 roku był zaangażowany w działalność opozycyjną w strukturach „podziemnej Solidarności”. Ponad 30 razy jako kurier przenosił przez „zieloną granicę” ulotki, książki, prasę podziemną, a także inne zakazane materiały.
Przerzucał nielegalnie przez „zieloną granicę” także radiostację (z Polski do Czechosłowacji).
W odwrotnym kierunku przenosił zakazane publikacje Karty 77. Współorganizował w połowie 1989 roku przerzut przez granicę do Polski, poszukiwanego czeskiego opozycjonisty Standy Devatego, który ukrywał się w jego domu, w specjalnie wykonanej skrytce.

autor fotografii Ewa Golak

Znałem Janka od wielu lat, często telefonował do mnie, spotykaliśmy się przy każdej możliwej okazji. Osobiście składałem wniosek do czeskiej ambasady w Warszawie, aby rząd czeski uhonorował działalność Jana Mroczkowskiego specjalnym wyróżnieniem.

Ambasador Rep. Czeskiej w Warszawie Jakub Karfik odznaczył Jana Mroczkowskiego medalem „Złotej Lipy” przyznanym przez władze Rep. Czeskiej. Uroczystość, którą miałem zaszczyt prowadzić odbyła się w dniu 24. 11. 2016 roku w Urzędzie Wojewódzkim we Wrocławiu. Laudacji, którą przygotowałem, wysłuchał nie tylko śp. Jan Mroczkowski i Jego najbliższa Rodzina, ale także posłowie na Sejm RP, działacze SPCzS, Marszałek Województwa Dolnośląskiego- Cezary Przybylski, Wojewoda Dolnośląski – Paweł Hreniak, konsul Rep. Czeskiej we Wrocławiu- Arkadiusz Ignasiak oraz przedstawiciele MSZ. Wszyscy uczestnicy uroczystości byli zadziwieni nieznaną bliżej działalnością odważnego kuriera Solidarności Polsko- Czechosłowackiej.

Jan Mroczkowski jako gość specjalny uroczystości odsłonięcia tablicy pamięci Solidarności Polsko – Czesko-Słowackiej. Lato 2020 – Wrocław

autor fotografii Ewa Golak

Jego niezwykłą i odważną działalność na pograniczu upamiętnia jedyny w Europie „Szlak Kurierów Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej” w górach ziemi Kłodzkiej. Zdjęcia Jana Mroczkowskiego umieszczone są na każdej tablicy informacyjnej na tym szlaku edukacyjnym, zorganizowanym przez Solidarność Polsko- Czesko- Słowacką w górach, wzdłuż granicy polsko- czeskiej.


Jan Mroczkowski pozostał do końca życia skromnym człowiekiem. Uważam, że jest jedną z najbardziej zasłużonych Osób dla odzyskania wolności i demokracji w Polsce i w Czechach.
Ostatnie nasze spotkanie miało miejsce w dniu 27 sierpnia 2020 roku, podczas uroczystości otwarcia Skweru Solidarności Polsko- Czesko – Słowackiej we Wrocławiu. Janek spotkał się wtedy po raz ostatni z przyjaciółmi z działalności opozycyjnej na pograniczu.

JULIAN GOLAK

Jan Mroczkowski wśród przyjaciół latem 2020 we Wrocławiu.

autor fotografii Ewa Golak

Wykład prof. Mirosława Szumiło – „Czechosłowacja wobec Solidarności 1980-81”

Zapraszamy na znakomity wykład profesora Mirosława Szumiło. Wykład dotyczy działań podjętych przez Czechosłowackie władze wobec zagrożenia jakie widziano ze strony powstałego w Polsce związku zawodowego NSZZ Solidarność.

Wykład został okraszony aktywnością publiczności. Posypały się wspomnienia, powstało kilka nowych pytań, które mogą być inspiracją dla kolejnych badaczy. Zapraszamy.

Wydarzenie było zorganizowane przez Instytut Historii Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach.

W czasie wykładu była mowa o różnych źródłach. Podajemy do nich linki:

  1. Monolog śpiewany przez Jana Tadeusza Stanisławskiego na Festiwalu Przeglądu Piosenki Prawdziwej „Zakazane piosenki”. Link  – https://www.youtube.com/watch?v=Kv7yDfI0tQQ 
  2. Artykuł prof. Mirosława Szumiły na temat udziału w planowanej interwencji w Polsce wojsk Czechosłowacji:  http://spczs.eu/wordpress/akcja-karkonosze-1980-czechoslowacja-a-domniemana-inwazja-na-polske/
  3. Książka opowiadająca dzieje stosunków polskiej i czechosłowackiej opozycji. Link do wydawnictwa: https://sklep.zajezdnia.org/produkt/ponad-granicami-historia-solidarnosci-polsko-czechoslowackiej/
  4. Uczestnicy wykładu wspomnieli piosenkę z roku 1981 autorstwa Andrzeja Garczarka. Link do piosenki https://www.youtube.com/watch?v=ju_Tu2ASuDg