Oświadczenie Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej.

Wrocław Warszawa Bratysława Praga 14.06.2021

Oświadczenie

Jako przedstawiciele środowiska skupionego od dziesięcioleci wokół działań i idei Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej z niepokojem i obawami obserwujemy rozwój wydarzeń wokół kopalni i elektrowni Turów.

Fundamentalne dla obecnej i przyszłej współpracy i sąsiedzkiego współistnienia jest wspólne, oparte o wzajemny szacunek, empatię i zrozumienie rozstrzygnięcie istniejącego problemu.

Przez ostatnie dziesięciolecia, mimo dziedzictwa komunistycznej propagandy, poziom wzajemnej sympatii w obu naszych narodach systematycznie się polepszał . Dlatego tak ważne jest, aby wspólnym negocjacjom nie towarzyszyły kroki, które na długie lata mogłyby cieniem położyć się na budowie wzajemnego zaufania i wspólnych, dobrosąsiedzkich stosunkach Czechów i Polaków.

Zważywszy, iż żyjemy w niespokojnym świecie, zaś istniejąca pandemia podsyca klimat społecznego niepokoju, liczymy na to, że aktualne okoliczności nie podważą wieloletniego wysiłku i poświęcenia tysięcy ludzi po obu stronach naszej granicy, budujących przyjaźń i wzajemne zaufanie. Wierzymy, że dzisiejsze problemy da się w sposób racjonalny i szybki rozwiązać, zaś bieżące spory i wyzwania nie przysłonią sprawy najważniejszej – wzajemnej solidarności Polski i Czech i strategicznej wspólnoty działań w zmieniającym się świecie.

Petr Blažek – historyk

Jarosław Broda – działacz i redaktor naczelny Biuletynu SPCzS

Kinga Ciba – sekretarz oddziału regionalnego SPCzS w Cieszynie

Gertruda Chowanioková – zastępca rzecznika generalnego SPCzS, była dyrektor MFT Bez Granic

Marian Dembiniok działacz SPCzS Cieszyn, były dyrektor MFT Bez Granic

Pavla Foglova – tłumaczka, uczestniczka opozycji antykomunistycznej

Julian Golak – Rzecznik Generalny Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej, główny organizator Polsko – Czeskich Dni Kultury Chrześcijańskiej

Andrzej Grajewski – działacz SPCzS Bielsko-Biała

Erazm Humienny – kurier SPCzS, Stowarzyszenie Ludzie Ludziom

Zbigniew Janas – lider i współtwórca Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej

Mirosław Jasiński – lider i współtwórca Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej

Łukasz Kamiński – historyk

Krystyna Krauze – działaczka SPCzS, reżyser filmów dokumentalnych

Jerzy Kronhold – poeta, dyplomata, działacz SPCzS, inicjator Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego Bez Granic w Cieszynie i Czeskim Cieszynie

Marek Krukowski – uczestnik akcji wspierających SPCzS, Fundacja Wolność i Pokój

Janusz Legoń – dyrektor artystyczny festiwalu Bez Granic, rzecznik SPCzS

Grzegorz Majewski – działacz SPCzS, uczestnik opozycji antykomunistycznej

Anna Morawiecka – działaczka antykomunistyczna, redaktor Wschodnioeuropejskiej Informacyjnej WAI

Maria Nowakowska – prezes Zarządu Fundacji SPCzS, uczestniczka opozycji antykomunistycznej

Janusz Okrzesik – były rzecznik SPCzS, obecnie Przewodniczący Rady Miejskiej w Bielsku – Białej

Jaromir Piskoř – wydawca, uczestnik opozycji antykomunistycznej

Petr Pospichal – współtwórca SPCzS, polityk, dyplomata

Petr Placak – historyk, uczestnik opozycji antykomunistycznej

Paweł Raczyński – kurier SPCzS, Uczestnik Ruchu Wolność i Pokój

Petra Slováček Rypienová – współtwórczyni Przeglądu Filmowego Kino na Granicy, obecnie dyrektor organizacyjny MFT Bez Granic, działaczka SPCZS w Czeskim Cieszynie

Vladimir Sebek – księgarz

Paweł Skrzywanek – członek Zarządu Fundacji SPCzS

Petruška Šustrova – rzeczniczka Karty 77, publicystka i tłumaczka

Władysław Szpyrc– zastępca rzecznika regionalnego SPCzS Oddział w Cieszynie

Vladimír Velikovský Handlowiec i założyciel grupy POLSKO – tipy na dovolenou, krásná místa a zajímavosti

Igor Wójcik – dyrektor Ośrodka Kultury i Sztuki we Wrocławiu, uczestnik opozycji antykomunistycznej

Vratislav Varšava Bratislava Praha 14.06.2021

Prohlášení

Jako představitelé okruhu sdruženého už desítky let kolem činnosti a ideálů Polsko-česko_Slovenské Solidarity sledujeme neklidně a s obavami rozvoj událostí souvisejících s dolem a elektrárnou Turów.

Pro dnešní i budoucí spolupráci a sousedské soužití je základní společné vyřešení existujícího problému, založené na vzájemné úctě, empatii a porozumění.

V posledních desítkách let se navzdory dědictví komunistické propagandy úroveň vzájemných sympatií v obou našich národech systematicky zlepšovala. Proto je tak důležité, aby společné vyjednávání neprovázely kroky, které by nadlouho mohly vrhnout stín na budování vzájemné důvěry a společných dobrých sousedských vztahů Čechů a Poláků.

Když zvážíme, že žijeme v neklidném světě, přičemž současná pandemie ještě přiživuje ovzduší společenského neklidu, doufáme, že aktuální okolnosti nezpochybní dlouholeté úsilí a práci tisíců lidí po obou stranách našich hranic, kteří se věnovali budování přátelství a vzájemné důvěry. Věříme, že dnešní problémy lze racionálně a rychle vyřešit, a že probíhající spory a výzvy nezastíní to nejdůležitější – vzájemnou solidaritu Polska a České republiky a strategické spojenectví a společný postup v dnešním měnícím se světě.

Petr Blažek – historik

Jarosław Broda – aktivista a šéfredaktor Bulletinu SPCzS

Kinga Ciba – tajemnice regionální pobočky SPCzS v Těšíně

Gertruda Chowanioková – náměstkyně generálního advokáta SPCzS, bývalá ředitelka MFT Bez Granic

Marian Dembiniok aktivista SPCzS Cieszyn, bývalý ředitel MFT Bez Granic

Pavla Foglova – překladatelka, účastnice protikomunistické opozice

Julian Golak – Generální mluvčí polsko-česko-slovenské solidarity, hlavní organizátor Polsko-českých dnů křesťanské kultury

Andrzej Grajewski – aktivista SPCzS Bielsko-Biała

Erazm Humienny – kurýr SPCzS, sdružení Stowarzyszenie Ludzie Ludziom

Zbigniew Janas – vůdce a spoluzakladatel Polsko-česko-slovenské solidarity

Mirosław Jasiński – vůdce a spoluzakladatel Polsko-česko-slovenské solidarity

Łukasz Kamiński – historik

Krystyna Krauze – aktivistka SPCzS, režisérka dokumentů

Jerzy Kronhold – básník, diplomat, aktivista SPCzS, iniciátor Mezinárodního divadelního festivalu Bez Granic v Těšíně a v Českém Těšíně

Marek Krukowski – účastník akcí podporujících SPCzS, Nadace Wolność i Pokój

Janusz Legoń – umělecký ředitel festivalu Bez Granic, mluvčí SPCzS

Grzegorz Majewski – aktivista SPCzS, účastník protikomunistické opozice

Anna Morawiecka – protikomunistická aktivistka, redaktorka Východoevropského informačního centra WAI

Maria Nowakowska – předsedkyně správní rady Nadace SPCzS, aktivistka protikomunistické opozice

Janusz Okrzesik – bývalý mluvčí SPCzS, v současné době předseda městské rady v Bielsko-Biała

Jaromir Piskoř – vydavatel, účastník protikomunistické opozice

Petr Pospichal – spoluzakladatel SPCzS, politik, diplomat

Petr Placak – historik, účastník protikomunistické opozice

Paweł Raczyński – Kurýr SPCzS, účastník Ruchu Wolność i Pokój

Petra Slováček Rypienová –spoluzakladatel Filmové recenze Kino na Granicy, v současné době organizační ředitel MFT Bez Granic, aktivista SPCZS v Českém Těšíně

Vladimir Sebek – knihkupec, aktivista Polsko-československé Solidarity

Paweł Skrzywanek – člen správní rady Nadace SPCzS, účastník protikomunistické opozice

Petruška Šustrova – mluvčí Charty 77, publicistka a překladatelka

Władysław Szpyrc– zástupce regionálního mluvčího SPCzS, pobočka Cieszyn

Vladimír Velikovský – Živnostník a zakladatel skupiny POLSKO – tipy na dovolenou, krásná místa a zajímavosti

Igor Wójcik – ředitel Centra kultury a umění ve Vratislavi, účastník protikomunistické opozice

Julian Golak odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności

Nasz kolega – Julian Golak– wieloletni uczestnik opozycji antykomunistycznej został odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności. Poniżej zamieszczamy jego życiorys, którym można obdzielić kilkoro ludzi.

Serdecznie gratulujemy, mało komu tak się to wyjątkowe odznaczenie należy.

Publikujemy gratulacje jakie Pan Julian Golak otrzymał od ambasadora Czech oraz prezydenta Wrocławia.

Życiorys Juliana Golaka

Julian Golak, ur. 14. 05. 1957 roku, żonaty, czworo dzieci. Mieszka w Nowej Rudzie. Współorganizator strajków i protestów w 1980 roku. Wielokrotnie zatrzymywany i więziony w stanie wojennym. Zwolniony z pracy w ZGPiT, gdzie zorganizował strajk w stanie wojennym, z tzw. „wilczym biletem”. Odmówił wyjazdu na Zachód.

Od 30 lat jest głównym organizatorem corocznych Polsko-Czeskich Dni Kultury Chrześcijańskiej „Bądźmy Rodziną”.
Od ponad 20 lat jest szefem (Rzecznikiem Generalnym) Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej.
Pomysłodawca i organizator pierwszego polsko-czeskiego Euroregionu Glacensis (1994-1996). Pełnił społecznie funkcję sekretarza Euroregionu Glacensis w latach 1995- 1998.
W latach 2000-2008 kierował (społecznie) pracą Oddziału Maltańskiej Służby Medycznej – Pomocy Maltańskiej w Nowej Rudzie.
Laureat nagrody Kultury Paryskiej Jerzego Giedroyca (1998).
Od 2002 roku Kawaler Zakonu Rycerskiego Bożego Grobu w Jerozolimie.
Autor kilku książek, m. innymi; ”Wspomnienia o Ludziach, którzy już odeszli”, „Bądźmy rodziną, nie tylko na pograniczu”. „Wpływ transportu na środowisko”. „Wspomnienia o Polakach i Czechach”
Współzałożyciel Instytutu Jana Pawła II w Wałbrzychu.
Trzykrotnie wybierany „wolontariuszem roku” regionu wałbrzyskiego i regionu dzierżoniowskiego. Bohater programu i laureat nagrody „Zwyczajny-Niezwyczajny”.
Organizator wielu akcji charytatywnych, chętnie pomaga osobom chorym i niepełnosprawnym.
W 2013 roku otrzymał tytuł „Dolnośląski Wolontariusz Powiatowy”.
Od wielu lat regularnie wspiera środowiska kombatantów i Sybiraków.
Otrzymał honorową odznakę Sybiraka tzw. „Krzyż Sybiru” oraz medal NIKE.
Od ponad 20 lat wspiera rodaków na Ukrainie i na Białorusi, organizuje regularnie wakacje integracyjne dla dzieci i młodzieży z Dolnego Śląska oraz dzieci z polskich rodzin na Wschodzie.

Nigdy nie należał do PZPR. Nigdy w swoim życiu nie zapłacił nawet jednej złotówki składki partyjnej dla jakiejkolwiek partii politycznej, bezpartyjny.
Prezydent Lech Kaczyński w 2008 roku za wybitne zasługi dla Polski odznaczył go Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
Od 2006 roku był przez trzy kadencje radnym Sejmiku Województwa Dolnośląskiego.
Od 2015 do 2018 roku Wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Dolnośląskiego.
Reprezentował Sejmik w kapitule „Dolny Śląsk – przyjazny rodzinie”.
Od 17 lat główny organizator Ogólnopolskiego Turnieju Wiedzy „Pierwsza Pomoc”, którego celem jest nauka ratowania życia ludzkiego.
Laureat nagrody Marszałka Województwa Dolnośląskiego za upowszechnianie kultury regionalnej i działania na rzecz współpracy transgranicznej. Współorganizator Międzynarodowych Plenerów Artystycznych, w Polsce i w Czechach.
W 2014 roku Prymas Czech kard. Dominik Duka przyznał Julianowi Golakowi najwyższe odznaczenie czeskiego kościoła „Medal Świętego Wojciecha”.
W 2015 roku otrzymał tzw. „Krzyż Kresowy”.
Od ponad 20 lat członek Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Członek Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość.
Organizator „żywych lekcji historii” z bohaterami z Armii Krajowej i WiN, w szkołach na terenie Dolnego Śląska. Otrzymał potwierdzony status działacza opozycji antykomunistycznej i honorową odznakę „Działacza opozycji antykomunistycznej”.
W 2018 roku otrzymał odznaczenie „Za Zasługi dla Niepodległości”. Pomysłodawca i organizator nowego Międzynarodowego Szlaku Św. Wojciecha (z Pragi do Gdańska)

Odszedł Kurier Wolności-Wspomnienie o śp. Janie Mroczkowskim

Jan Mroczkowski (pierwszy z lewej) z ambasadorem Rep. Czeskiej – Jakubem Karfikem (pierwszy z prawej) oraz Julianem Golakiem (w środku).

autor fotografii-Ewa Golak

W godzinach wieczornych w dniu 20. 03. 2021 roku, zmarł Jan Mroczkowski, od 1982 roku był zaangażowany w działalność opozycyjną w strukturach „podziemnej Solidarności”. Ponad 30 razy jako kurier przenosił przez „zieloną granicę” ulotki, książki, prasę podziemną, a także inne zakazane materiały.
Przerzucał nielegalnie przez „zieloną granicę” także radiostację (z Polski do Czechosłowacji).
W odwrotnym kierunku przenosił zakazane publikacje Karty 77. Współorganizował w połowie 1989 roku przerzut przez granicę do Polski, poszukiwanego czeskiego opozycjonisty Standy Devatego, który ukrywał się w jego domu, w specjalnie wykonanej skrytce.

autor fotografii Ewa Golak

Znałem Janka od wielu lat, często telefonował do mnie, spotykaliśmy się przy każdej możliwej okazji. Osobiście składałem wniosek do czeskiej ambasady w Warszawie, aby rząd czeski uhonorował działalność Jana Mroczkowskiego specjalnym wyróżnieniem.

Ambasador Rep. Czeskiej w Warszawie Jakub Karfik odznaczył Jana Mroczkowskiego medalem „Złotej Lipy” przyznanym przez władze Rep. Czeskiej. Uroczystość, którą miałem zaszczyt prowadzić odbyła się w dniu 24. 11. 2016 roku w Urzędzie Wojewódzkim we Wrocławiu. Laudacji, którą przygotowałem, wysłuchał nie tylko śp. Jan Mroczkowski i Jego najbliższa Rodzina, ale także posłowie na Sejm RP, działacze SPCzS, Marszałek Województwa Dolnośląskiego- Cezary Przybylski, Wojewoda Dolnośląski – Paweł Hreniak, konsul Rep. Czeskiej we Wrocławiu- Arkadiusz Ignasiak oraz przedstawiciele MSZ. Wszyscy uczestnicy uroczystości byli zadziwieni nieznaną bliżej działalnością odważnego kuriera Solidarności Polsko- Czechosłowackiej.

Jan Mroczkowski jako gość specjalny uroczystości odsłonięcia tablicy pamięci Solidarności Polsko – Czesko-Słowackiej. Lato 2020 – Wrocław

autor fotografii Ewa Golak

Jego niezwykłą i odważną działalność na pograniczu upamiętnia jedyny w Europie „Szlak Kurierów Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej” w górach ziemi Kłodzkiej. Zdjęcia Jana Mroczkowskiego umieszczone są na każdej tablicy informacyjnej na tym szlaku edukacyjnym, zorganizowanym przez Solidarność Polsko- Czesko- Słowacką w górach, wzdłuż granicy polsko- czeskiej.


Jan Mroczkowski pozostał do końca życia skromnym człowiekiem. Uważam, że jest jedną z najbardziej zasłużonych Osób dla odzyskania wolności i demokracji w Polsce i w Czechach.
Ostatnie nasze spotkanie miało miejsce w dniu 27 sierpnia 2020 roku, podczas uroczystości otwarcia Skweru Solidarności Polsko- Czesko – Słowackiej we Wrocławiu. Janek spotkał się wtedy po raz ostatni z przyjaciółmi z działalności opozycyjnej na pograniczu.

JULIAN GOLAK

Jan Mroczkowski wśród przyjaciół latem 2020 we Wrocławiu.

autor fotografii Ewa Golak